PAIiIZ
 
 
> Prawo dla inwestorów > Ustawa o swobodzie działalności gospodarczej
Formy prowadzenia działalności gospodarczej
Gaz łupkowy
Księgi Rachunkowe
Legalizacja pobytu w Polsce
Nabywanie nieruchomości przez cudzoziemców
Nieuczciwa konkurencja
Ocena oddziaływania na środowisko
Ochrona danych osobowych
Ochrona własności przemysłowej
Odnawialne źródła energii
Partnerstwo Publiczno-Prywatne
Podatki
Prawa własności intelektualnej w Polsce
Prawo konkurencji w Polsce
Prawo pracy
Proces budowlany
Reklama
Swobodny przepływ
Umowy międzynarodowe
Ustawa o swobodzie działalności gospodarczej
Zatrudnianie cudzoziemców w Polsce

 

 

 

Ustawa o swobodzie działalności gospodarczej


  1. Ustawa o swobodzie działalności gospodarczej - zmiany ważne dla przedsiębiorców
  2. Ogólne zasady
  3. Łatwiej rozpocząć
  4. Koncesje i zezwolenia
  5. Identyfikacja przedsiębiorców
  6. Interpretacje
  7. Kontrole
  8. Zmiana definicji przedsiębiorcy


1. Ustawa o swobodzie działalności gospodarczej - zmiany ważne dla przedsiębiorców

Przedsiębiorcy są zgodni - obowiązujące uprzednio Prawo działalności gospodarczej nie stwarzało dla nich wystarczająco dobrych warunków do prowadzenia działalności gospodarczej, ponieważ nie usuwało wielu ograniczeń i utrudnień, z którymi musieli się borykać. Dlatego tak bardzo oczekiwano Ustawy o swobodzie działalności gospodarczej. Została ona opublikowana w Dzienniku Ustaw Nr 173, poz. 1807 i weszła w życie w dniu 21 sierpnia 2004 r.

Ustawa przewiduje szereg zmian i wprowadza wiele ułatwień dla przedsiębiorców, zarówno przy podejmowaniu działalności, jak i w trakcie jej prowadzenia. Przyjęte w niej rozwiązania stwarzają lepsze otoczenie prawne dla przedsiębiorców, a także umożliwiają skuteczniejszą ochronę ich interesów.

Wprowadzono przepisy ograniczające ilość dokumentów związanych z rozpoczęciem działalności, skracające czas niezbędny na załatwienie wszystkich formalności, zmniejszające katalog rodzajów działalności dla których wymagane jest uzyskanie koncesji lub zezwolenia, jak również zmniejszające uciążliwości związane z kontrolami. Jej twórcy podkreślają, że dotychczas polscy przedsiębiorcy nie mieli tak dużej swobody prowadzenia działalności gospodarczej.

Wróć...


2. Ogólne zasady

Z pewnością do najistotniejszych zmian należy nałożony na organy administracji, zakaz uzależnienia decyzji w sprawie podjęcia, wykonywania lub zakończenia działalności gospodarczej przez daną osobę, od spełnienia przez nią dodatkowych warunków. W szczególności, organ nie może żądać przedłożenia dodatkowych dokumentów lub ujawnienia danych, których nie wymagają przepisy. Zasada ta ma podstawowe znaczenie dla relacji pomiędzy przedsiębiorcami a organami administracji publicznej i określa się ją jako zasadę „co nie jest zabronione prawem jest dozwolone”. Jest to bardzo wyraźne ograniczenie władztwa organów administracji oraz uznaniowości przy podejmowaniu przez urzędników decyzji.

Organy administracji nie tylko zostały ograniczone w swych działaniach, lecz nałożono na nie także nowe obowiązki. Należy do nich tworzenie korzystnych warunków do podejmowania i wykonywania działalności gospodarczej, a przez to wspieranie rozwoju przedsiębiorczości. Organy administracji powinny wykonywać swe zadania z poszanowaniem uzasadnionych interesów przedsiębiorcy, a ponadto załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki. Co więcej, wykonując swe zadania, organy administracji mają obowiązek współdziałać z organizacjami pracodawców, pracowników, przedsiębiorców oraz z samorządami zawodowymi i gospodarczymi.

Powyższe przepisy stanowią niewątpliwie pozytywne zmiany dotychczasowych unormowań, jeszcze wyraźniej określają bowiem zakres wzajemnych relacji pomiędzy przedsiębiorcami a organami administracji.

Wróć...


3. Łatwiej rozpocząć

Ustawa upraszcza procedurę rejestracji działalności gospodarczej. Od 31 marca 2009 r. możliwe jest już bowiem stosowanie uproszczonych formularzy (na podstawie rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 24 marca 2009 r. w sprawie wzoru wniosku o wpis do ewidencji działalności gospodarczej). Nadto, od 31 marca 2009 r. można także złożyć do ewidencji wniosek o rejestrację za pośrednictwem Internetu. Natomiast od 1 lipca 2011 roku zacznie funkcjonować system informatyczny w postaci Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej, która będzie ewidencjonowała przedsiębiorców będących osobami fizycznymi i udostępniała o nich dane i informacje (a także określone informacje dotyczące innych przedsiębiorców oraz określonych podmiotów).

Ponadto, dużym udogodnieniem jest możliwość złożenia  wraz z wnioskiem o rejestrację składanym w organie rejestrowym (którymi nadal pozostają organy gmin oraz Krajowy Rejestr Sądowy) wszelkich niezbędnych dokumentów wymaganych do uzyskania numeru NIP, REGON, czy też rejestracji w ZUS - jest to tzw. ,,zasada jednego okienka”. Dotyczy to także zmiany danych w tym zakresie. Przepisy umożliwiające w pełni realizację tej zasady weszły w życie 31 marca 2009 r.

Rozwiązanie powyższe jest rozwiązaniem przygotowującym urzędy i przedsiębiorców do wprowadzenia tzw. ,,zasady zero okienka”.  Koncepcja ,,zero okienka” wejdzie w życie 1 lipca 2011 r., gdy wdrożony zostanie odpowiedni system informatyczny w postaci Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej, w której na wzór systemu informacji Krajowego Rejestru Sądowego zebrane będą dane zawarte w ewidencji działalności gospodarczej prowadzonej przez gminy. Umożliwi to sprawne udzielanie informacji o danych z ewidencji oraz szybsze wydawanie zaświadczeń o wpisach. Centralna Ewidencja i Informacja o Działalności Gospodarczej zostanie dodatkowo zintegrowana z centralną ewidencją oraz bazami danych innych organów. 

Istotnym jest, iż od 31.03.2009 r. przedsiębiorca może podjąć działalność gospodarczą w dniu złożenia wniosku o wpis do ewidencji działalności gospodarczej albo po uzyskaniu wpisu do rejestru przedsiębiorców w Krajowym Rejestrze Sądowym. Przy czym  spółka kapitałowa w organizacji może podjąć działalność gospodarczą przed uzyskaniem wpisu do rejestru przedsiębiorców. Powyższe nie dotyczy jednakże przypadku gdy ustawy uzależniają podejmowanie i wykonywanie działalności gospodarczej od obowiązku uzyskania przez przedsiębiorcę koncesji albo zezwolenia, o którym mowa w art. 75 ustawy. Warto również zaznaczyć, iż przedsiębiorca ma prawo we wniosku o wpis do ewidencji działalności gospodarczej określić późniejszy dzień podjęcia działalności gospodarczej niż dzień złożenia wniosku.


Wróć...


4. Koncesje i zezwolenia

Jako zmianę na korzyść przedsiębiorców trzeba też odnotować ograniczenie koncesjonowania działalności gospodarczej wyłącznie do sześciu szczególnych jej rodzajów istotnych z punktu widzenia interesów państwa.

W nowej ustawie zrezygnowano z konieczności uzyskania koncesji na wykonywanie działalności gospodarczej w zakresie budowy i eksploatacji albo wyłącznie eksploatacji autostrad płatnych oraz dróg ekspresowych, do których stosuje się przepisy o autostradach płatnych.

Nowa ustawa wprowadziła też istotne zmiany w zakresie trybu postępowania przy udzielaniu koncesji w przypadku ubiegania się o ograniczoną liczbę koncesji przez wielu przedsiębiorców. W miejsce dotychczasowej rozprawy administracyjnej wprowadzono instytucję przetargu. Jest on przeprowadzany przez właściwy organ koncesyjny, który wybiera tyle ofert, ile może udzielić koncesji, kierując się wysokością zadeklarowanych przez przedsiębiorców opłat z tego tytułu.

Ułatwieniem dla przedsiębiorców jest też wydłużenie minimalnego okresu, na który udzielane są koncesje z 2 do 5 lat. Dzięki wprowadzonej zmianie, nie będą oni musieli tak często brać udziału w związanej z tym procedurze.

Inną znaczącą zmianą ułatwiającą podejmowanie działalności gospodarczej, jest nowe podejście do reglamentacji działalności gospodarczej dokonywanej dotychczas poprzez wydawanie przedsiębiorcom zezwoleń na prowadzenie niektórych rodzajów działalności. Ustawodawca, rezygnując z konieczności uzyskiwania zezwoleń na prowadzenie określonych rodzajów działalności, wprowadził bowiem pojęcie działalności regulowanej. Do jej prowadzenia nie jest potrzebne zezwolenie, natomiast konieczne jest spełnienie szczególnych warunków określonych odpowiednimi przepisami prawa oraz uzyskanie wpisu do rejestru działalności regulowanej. O tym, czy konieczne jest uzyskanie zezwolenia czy też wystarczy wpis danej działalności jako działalności regulowanej do tegoż rejestru, decydują postanowienia przepisów regulujących prowadzenie danego rodzaju działalności gospodarczej.

Przedsiębiorca uzyska wpis do rejestru działalności regulowanej po złożeniu wniosku, wraz z którym powinien złożyć oświadczenie potwierdzające spełnianie szczególnych warunków wymaganych do jej prowadzenia.

Wpisu do rejestru działalności regulowanej nie należy jednak mylić z zarejestrowaniem działalności w Ewidencji Działalności Gospodarczej prowadzonej przez gminy lub też w Krajowym Rejestrze Sądowym, albowiem są to odrębne ewidencje.

Wróć...


5. Identyfikacja przedsiębiorców

Istotną zmianą jest wprowadzenie jednego numeru służącego do identyfikacji przedsiębiorców w obrocie gospodarczym i prawnym. Podstawowym numerem w poszczególnych urzędowych rejestrach, będzie numer identyfikacji podatkowej (czyli NIP). Pozostałe numery (takie jak REGON, KRS, czy też nadawane przez ZUS) będą miały jedynie charakter wewnętrzny w ramach określonych rejestrów. Przepis wprowadzający przedmiotowy obowiązek wszedł w życie 1 stycznia 2007 roku. Nadto, od 1 stycznia 2007 r. pisma i zamówienia handlowe składane przez spółkę w formie papierowej i elektronicznej, a także informacje na stronach internetowych spółki komandytowo-akcyjnej, akcyjnej oraz z ograniczoną odpowiedzialnością powinny zawierać m. in. numer NIP oraz wysokość kapitału zakładowego, a spółki akcyjnej dodatkowo wysokość kapitału wpłaconego.


Wróć...


6. Interpretacje


Od 1 stycznia 2005 r. obowiązuje korzystniejsze uregulowanie skutków uzyskania przez przedsiębiorców pisemnej interpretacji przepisów nakładających obowiązek świadczenia daniny publicznej (a zatem między innymi podatków).

Po uzyskaniu interpretacji, przedsiębiorca nie będzie mógł zostać obciążony jakimikolwiek daninami publicznymi, sankcjami finansowymi lub karami w zakresie, w jakim się do niej zastosował.

Szczegółowe regulacje w zakresie indywidualnych interpretacji podatkowych przewiduje Rozdział 1a Działu II Ustawy Ordynacja Podatkowa,  który wszedł w życie z dnem 1 lipca 2007r. Nowe uregulowania przewidują m.in., iż zastosowanie się do interpretacji, która następnie została zmieniona lub nie została uwzględniona w rozstrzygnięciu sprawy podatkowej, powoduje zwolnienie z obowiązku zapłaty podatku w zakresie wynikającym ze zdarzenia będącego przedmiotem interpretacji, jeżeli:

  1. zobowiązanie nie zostało prawidłowo wykonane w wyniku zastosowania się do interpretacji, która uległa zmianie, lub interpretacji nieuwzględnionej w rozstrzygnięciu sprawy podatkowej oraz
  2. skutki podatkowe związane ze zdarzeniem, któremu odpowiada stan faktyczny będący przedmiotem interpretacji, miały miejsce po opublikowaniu interpretacji ogólnej albo po doręczeniu interpretacji indywidualnej.”

Z wnioskiem o dokonanie takiej interpretacji przedsiębiorcy mogą występować w trybie przepisów Ordynacji podatkowej, od 1 lipca 2007r. do Ministra właściwego do spraw finansów publicznych.

Wróć...


7. Kontrole

Niemałe znaczenie ma też sposób, w jaki w ustawie uregulowano zasady przeprowadzania kontroli u przedsiębiorców. Wszystkie podlegają pewnym ogólnym regułom, które z założenia mają usprawnić przebieg kontroli i uczynić je mniej uciążliwymi dla przedsiębiorców.

Przedsiębiorca powinien zatem wyznaczyć na piśmie osobę, która będzie go reprezentowała w trakcie kontroli, w szczególności w czasie jego nieobecności, co ma pomóc w sprawnym jej przeprowadzeniu.

Ponadto, przedsiębiorca musi prowadzić i przechowywać w swojej siedzibie książkę kontroli, gdzie wpisywany będzie m.in. zakres przedmiotowy kontroli, daty jej podjęcia i zakończenia, jak również zalecenia pokontrolne i środki zastosowane przez przedsiębiorcę po kontroli. Wpisów tych będzie dokonywał organ kontrolujący, zaś do przedsiębiorcy będzie należało ujawnianie w książce informacji o wykonaniu zaleceń pokontrolnych, bądź innych dotyczących ich danych.

Wraz z książką, przedsiębiorca powinien przechowywać protokoły kontroli oraz udostępniać je na żądanie organu kontroli.

Wprowadzono zakaz podejmowania i prowadzenia więcej niż jednej kontroli u danego przedsiębiorcy w tym samym czasie. Jeżeli działalność gospodarcza przedsiębiorcy jest już objęta kontrolą innego organu, organ kontroli odstąpi od podjęcia czynności kontrolnych oraz może ustalić z przedsiębiorcą inny termin przeprowadzenia kontroli. Ograniczono również czas trwania wszystkich kontroli organu kontroli  u przedsiębiorcy w jednym roku kalendarzowym (w przypadku mikro-, małych i średnich przedsiębiorców nie może on przekraczać odpowiednio 12 dni roboczych, 18 dni roboczych, 24 dni roboczych, zaś w przypadku pozostałych - 48 dni roboczych, a jego przedłużenie wymaga uzasadnienia na piśmie).

Ustawa przewiduje jednak wyjątki od powyższych reguł. Należą do nich w szczególności sytuacje kiedy przeprowadzenie kontroli jest niezbędne dla prowadzonego przeciwko przedsiębiorcy śledztwa lub dochodzenia, kiedy odrębne przepisy przewidują taką możliwość oraz gdy jest to uzasadnione zagrożeniem życia, zdrowia lub środowiska naturalnego, a  od 1 stycznia 2006r. sytuacja, gdy kontrola dotyczy zasadności dokonania zwrotu podatku od towarów i usług na podstawie przepisów o zwrocie osobom fizycznym niektórych wydatków związanych z budownictwem mieszkaniowym. 

Wróć...


8. Zmiana definicji przedsiębiorcy

Warto dodać, że ustawa zmieniła także definicję małego i średniego przedsiębiorcy, jak również wprowadziła zupełnie nową definicję mikroprzedsiębiorcy. Jest to o tyle istotne, że po wprowadzonych zmianach progi wartości obrotu oraz sumy aktywów zostały podwyższone, co oznacza, że większa liczba przedsiębiorców uzyska korzystny dla nich status (tj. małego, średniego lub mikro-przedsiębiorcy) w razie ubiegania się o przyznanie pomocy publicznej, np. z funduszy strukturalnych UE.

Zgodnie z nowymi przepisami, mikroprzedsiębiorca to taki, który w co najmniej jednym z dwóch ostatnich lat obrotowych zatrudniał średniorocznie mniej niż 10 pracowników, a osiągany przez niego obrót netto lub suma aktywów nie przekroczyły równowartości w złotych 2 milionów Euro.

Mały przedsiębiorca to taki, w przypadku którego poziom zatrudnienia, o którym mowa powyżej wyniósł średniorocznie mniej niż 50 pracowników oraz osiągnął roczny obrót netto ze sprzedaży towarów, wyrobów i usług oraz operacji finansowych nieprzekarczający równowartości w złotych 10 mln Euro, lub sumy aktywów jego bilansu sporządzonego na koniec jednego z tych lat nie przekroczyły równowartości w złotych powyższej kwoty.

Za średniego przedsiębiorcę uważa się takiego, który w co najmniej jednym z dwóch ostatnich lat obrotowych zatrudniał średniorocznie mniej niż 250 pracowników, zaś jego roczny dochód netto ze sprzedaży towarów, wyrobów i usług oraz operacji finansowych nie przekroczył równowartości w złotych 50 mln Euro, lub sumy aktywów jego bilansu sporządzonego na koniec jednego z tych lat nie przekroczyły równowartości w złotych 43 mln Euro.

Wróć...


Materiał przygotowany i opracowany dla Polskiej Agencji Informacji i Inwestycji Zagranicznych S.A. przez:

Kancelaria Prawna „Chałas i Wspólnicy”

Autor: Jarosław Chałas - Partner Zarządzający

(Ostatnia aktualizacja:  Styczeń 2011)


 
 

BIP

Dlaczego PolskaO AgencjiUsługi PAIiIZPublikacjePrawo dla inwestorówAktualnościWydarzeniaNEWSLETTER PAIiIZ
Zainwestowali w PolsceZachęty inwestycyjneRegionySektoryPolska w liczbachZarządDepartamenty - BiuraRada NadzorczaBiuro prasowePodstawowe informacjeKariera w PAIiIZPrzetargi i ogłoszeniaPartnerzy PAIiIZPatronatyStatut PAIiIZKontaktInwestuj z PAIiIZWsparcie polskich firm za granicąPolska WschodniaKPK OECDFundusze europejskieUsługi KonferencyjneBaza projektów kooperacyjnychDziałalność gospodarcza w PolsceInwestorzy zagraniczni w PolsceO PolsceOpracowania sektoroweGoChinaGoAfricaRynek pracy WojewództwaPolska WschodniaPublikacje partnerów PAIiIZ

powered by WEB interface

 
Portal PAIiIZ wykorzystuje pliki cookies. Korzystanie z witryny oznacza zgodę na ich zapis lub wykorzystanie.
Więcej informacji znajdziesz w naszej Polityce Prywatności. Akceptuję politykę prywatności Portalu
zamknij